Wyrok Sądu Okręgowego w Świdnicy, IV Ka 482/26

Sygnatura akt IV Ka 482/26 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 lipca 2026 r. Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodnicząca: SSO Ewa Rusin Protokolant: Ewa Ślemp przy udziale Anny Gawryckiej-Lipiety Prokuratora Prokuratury Okręgowej, po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2026 r. sprawy S. H. (1) syna A. i H. z domu S. urodzonego (...) w V. oskarżonego z art. 226 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk , art. 190 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk , art. 278 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Świdnicy z dnia 18 lutego 2026 r., sygnatura akt VI K 1419/23 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok; II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. H. Z. kwotę 1033,20 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu odwoławczym; III. zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych związanych z postępowaniem odwoławczym, zaliczając wydatki za to postępowanie na rachunek Skarbu Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 482/26 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 CZĘŚĆ WSTĘPNA Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji wyrok Sądu Rejonowego w Świdnicy z dnia 18 lutego 2026 r. w sprawie sygn. akt VI K 1419/23 Podmiot wnoszący apelację ☒ obrońca Granice zaskarżenia Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐co do winy ☐co do kary ☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia Wnioski ☐uchylenie ☒zmiana Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy Ustalenie faktów Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.1.1. S. H. (1) Oskarżony był dotychczas wielokrotnie karany sądownie za różnego rodzaju występki pospolite skierowane przeciwko różnym dobrom prawnym, głównie przeciwko mieniu, wolności, niealimentacji oraz psychicznego i fizycznego znęcania. M.in. wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 29 czerwca 2022r. sygn. akt III K 234/22 za czyn kwalifikowany z art. 207 § 1 k.k. i art.207 a § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. , polegający m. in. na znieważaniu pokrzywdzonych , wymierzono oskarżonemu karę 7-miu miesięcy pozbawienia wolności, którą odbywał w ramach wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 3.07.2023r. sygn. akt III K 331/24 w wymiarze 2-ch lat i 6-ciu miesięcy pozbawienia wolności w okresie od dnia 28.04.2022r. do dnia 2 .07.2023r. Dane Krajowego Rejestru Karnego k. 318 - 320 Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2.1. Ocena dowodów Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu Dane Krajowego Rejestru Karnego z dnia 23 czerwca 2026r. Niekwestionowany dokument urzędowy, potwierdzający dotychczasowe ustalenia. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.1. Obrońca oskarżonego zaskarżonemu wyrokowi zarzucił: 1. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a to: a) art. 7 k.p.k. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodu z zeznań pokrzywdzonego funkcjonariusza Służby Więziennej H. J. , polegająca na bezkrytycznym przyjęciu, że oskarżony dopuścił się znieważenia funkcjonariusza słowami powszechnie uznawanymi za obelżywe podczas i w związku z wykonywanymi czynnościami służbowymi, podczas gdy zeznania pokrzywdzonego nie znajdują potwierdzenia w innych dowodach, mają charakter subiektywny oraz zostały złożone w kontekście dynamicznej i konfliktowej wymiany zdań pomiędzy stronami, a nadto nie uwzględniono specyfiki służby pełnionej przez pokrzywdzonego, który jako funkcjonariusz Służby Więziennej jest osobą zawodowo przygotowaną do kontaktu z osadzanymi i sytuacjami napięć werbalnych, co ma istotne znaczenie dla ceny, czy użyte słowa rzeczywistości miały charakter znieważający w rozumieniu art. 226 § 1 k.k. b) art. 7 k.p.k. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodu z wyjaśnień oskarżonego, polegającą na odmowie przyznania im waloru wiarygodności oraz uznaniu ich za wyłącznie przyjętą linie obrony ukierunkowaną na uniknięcie odpowiedzialności karnej, podczas gdy wyjaśnienia oskarżonego są spójne i wskazują, iż zdarzenie miało charakter wzajemnej, emocjonalnej wymiany zdań o podłożu konfliktowym; c) art. 7 k.p.k. poprzez dowolną a nie swobodna ocenę zeznań pokrzywdzonego funkcjonariusza Służby Więziennej H. J. , polegającej na bezkrytycznym nadaniu im waloru wiarygodności i przyjęciu, że wypowiedzi oskarżonego stanowiły groźbę wzbudzającą w pokrzywdzonym uzasadnioną obawę jej spełnienia, podczas gdy ustalenie to zostało oparte wyłącznie na subiektywnej deklaracji pokrzywdzonego, z pominięciem konieczności jej obiektywizacji, braku ustalenia realnych możliwości spełnienia groźby oraz nieuwzględnienia zawodowego kontekstu pełnienia służby przez pokrzywdzonego, mającego istotne znaczenie dla oceny, czy obawa ta mogła być uznana za uzasadnioną w rozumieniu art. 190 § 1 k.k. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzuty apelacji okazały się całkowicie bezzasadne. Kontrola instancyjna wydanego orzeczenia nie potwierdziła zaistnienia wskazanych w apelacji uchybień w zakresie dokonanej oceny materiału dowodowego, w tym przede wszystkim wymienianych tamże zeznań pokrzywdzonego H. J. . Wbrew twierdzeniom apelującego, ocena wartości dowodowej zeznań pokrzywdzonego została dokonana przez sąd I instancji zgodnie z regułami wskazanymi w przepisie art. 7 k.p.k. , w tym we wzajemnym powiązaniu z innymi dowodami, zwłaszcza zeznaniami bezpośredniego świadka S. H. (2) , relacji którego pozytywnej wartości dowodowej apelujący nie kwestionował. Zeznania tego świadka w kluczowej kwestii tj. zachowania oskarżonego wobec H. J. oraz kierowanych wobec niego gróźb potwierdzały jego relację. Wersji oskarżonego nie wsparł także przywoływany przez oskarżonego świadek H. V. , który zdaniem oskarżonego miał widzieć inkryminowane zajście z pokrzywdzonym ( k. 228 v.), świadek wprost wyraził swą niepamięć okoliczności zdarzenia ( vide k. 229 v. )Tym samym wersja oskarżonego okazała się osamotniona dowodowo. Niczym nie poparte są przy tym twierdzenia obrońcy, że materiał dowodowy nie pozwala na dokładne ustalenie słów jakich oskarżony użył wobec H. J. , skoro wypowiedź ta została wyraźnie zacytowana w treści notatki służbowej, oświadczeniu złożonym przez pokrzywdzonego zaraz po zdarzeniu (k. 2 i 3 akt) oraz jego pierwszych zeznaniach złożonych w postępowaniu przygotowawczym. Obrońca oskarżonego niezasadnie starał się również wykazać, że wypowiedź oskarżonego cyt. „coś ci się we łbie popier….”, „spier…”, „takie (...) jak ty wciągam dziurką od nosa”, nie naruszała godności pokrzywdzonego i powagi wykonywanego przez niego zawodu. Za takim stanowiskiem nie mogła przemawiać specyfika pracy wykonywanej przez pokrzywdzonego, na którą powoływał się apelujący. Samo przebywania w środowisku, w którym funkcjonariusze Służby Więziennej z racji wykonywanych obowiązków muszą znacznie częściej liczyć się z pewnymi negatywnymi reakcjami i komentarzami, nie może stanowić przyzwolenia na niczym nieorganiczną agresję słowną wobec nich, ubliżanie, wyrażanie pogardy czy uwłaczanie czci. Akceptując stanowisko apelacji to należałaby wyłączyć funkcjonariuszy Służby Więziennej z ochrony prawnej jaką gwarantuje przepis art. 226 § 1 k.k. , uznając zgodnie z przyjętym w apelacji założeniem, że takie zachowania w środowisku pracy pokrzywdzonego są akceptowalną normą. Taki pogląd jest zupełnie chybiony w aspekcie ustawowych znamion występku z art. 226 § 1 k.k. oraz objętego nim przedmiotu ochrony. Znieważenie polega na uwłaczaniu czci drugiego człowieka przez okazanie mu pogardy, ubliżanie, obraźliwe zachowanie w stosunku do niego. Istotą takiego zachowania jest okazanie pogardy, która głębiej wyraża ujemny stosunek do wartości jaką reprezentuje człowiek niż lekceważenie. Ponadto o uznaniu określonych sformułowań za „znieważające" decydują przede wszystkim ogólnie przyjęte normy obyczajowe. Użyte przez oskarżonego sformułowania, oceniane przez pryzmat dominujących w społeczeństwie oceny i normy obyczajowych, są zdecydowanie określeniami uznawanymi za obelżywe i poniżające i godziły one nie tylko w godność osoby pokrzywdzonego, ale także organu, którego jest on funkcjonariuszem. Z powyższych względów nie występują żadnych wątpliwości co do tego, że oskarżony swoim zachowaniem wypełnił ustawowe znamiona czynu z art. 226 § 1 k.k. Nie ma też racji apelujący twierdząc, że w realiach niniejszej sprawy subiektywne odczucie pokrzywdzonego co do realności spełnienia groźby nie miało realnego, obiektywnego przełożenia, co wykluczało przypisanie oskarżonemu sprawstwa w zakresie czynu z art. 190 § 1 k.k. Pokrzywdzony znając przeszłość kryminalną oskarżonego w pełni zasadnie mógł się obawiać o swoje życie, co wprost wyraził ( k. 8 akt), zważywszy, że oskarżony w niedługim czasie opuścił zakład karny dopuszczając się kolejnego przestępstwa. Reasumując powyższe stwierdzić należy, że zarzuty podniesione przez obrońcę oskarżonego w wywiedzionym środku odwoławczym nie zasługiwały na uwzględnienie. Wniosek 1. o uniewinnienie oskarżonego S. H. (1) od czynów zarzucanych mu w pkt 1 i 2 wyroku. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Nieuwzględnienie wniosku wynikało z bezzasadności zarzutów, które omówiono powyżej. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.1. Zmieniony przez sąd I instancji opis recydywy specjalnej w odniesieniu do czynu kwalifikowanego z art. 226 § 1 k.k. nie jest prawidłowy, ale w istocie czynu tego oskarżony dopuścił się po wypełnieniu warunków z art. 64 § 1 k.k. a to wobec uprzedniego skazania wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 29 czerwca 2022r. sygn. akt III K 234/22 za czyn kwalifikowany z art. 207 § 1 k.k. i art.207 a § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. , polegający m. in. na znieważaniu pokrzywdzonych, którym to wyrokiem wymierzono oskarżonemu karę 7-miu miesięcy pozbawienia wolności, a którą odbywał w ramach wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 3.07.2023r. sygn. akt III K 331/24 w wymiarze 2-ch lat i 6-ciu miesięcy pozbawienia wolności w okresie od dnia 28.04.2022r. do dnia 2.07.2023r.( jak to opisano w zarzucie 3 -m dotyczącym czynu z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. ). Takie ustalenia co do odbywania przedmiotowej kary łącznej sąd I instancji poczynił ( vide sekcja 1.1.2 motywów pisemnych ). Tym samym warunki recydywy zachodzą, bo ramach wieloczynowego występku znęcania przypisano oskarżonemu także zniewagi wobec pokrzywdzonych i wymierzono karę 7-miu miesięcy pozbawienia wolności, którą odbył w ramach opisanej wyżej kary łącznej pozbawienia wolności, a przestępstwa z art. 226 § 1 k.k. i art. 216 kk są podobne w rozumieniu art. 115 § 3 k.k. ( tak w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 2017r. IV KK194/17 baza danych LEX 221894). Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności Wymaga omówienia wobec przyjęcia recydywy specjalnej z art. 64 § 1k.k. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.1. Przedmiot utrzymania w mocy Całość zaskarżonego rozstrzygnięcia. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Za utrzymaniem zaskarżonego wyroku w mocy przemawiały negatywne wyniki oceny zarzutów podniesionych w apelacji, co zostało szczegółowo przedstawione w pkt 3.1 uzasadnienia. Sąd odwoławczy nie dopatrzył się uchybień przy ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a tym samym podzielił dokonane przez Sąd orzekający ustalenia zarówno w zakresie stanu faktycznego sprawy, jak i dokonanej jego oceny na płaszczyźnie prawnokarnej, w tym także wymierzonej sprawiedliwej kary. Nie było również konieczności ingerowania w treść zaskarżonego wyroku z urzędu, dlatego zaskarżony wyrok, jako trafny i prawidłowy, został utrzymany w mocy. Nie podzielenie słuszności apelacji obliguje sąd odwoławczy do oceny zasadności rozstrzygnięcia o karze. W tym zakresie nie sposób dopatrzyć się tu uzasadnionych okoliczności za obniżeniem wymiaru poszczególnych kar jednostkowych oraz łącznej, skoro wymierzono oskarżonemu – sprawcy nie tylko wielokrotnemu ale także odpowiadającemu w warunkach recydywy specjalnej z art. 64 § 1 k.k. kary w dolnych granicach ustawowego zagrożenia (można je określić jako minimalne i łagodne) i nie stosowano zasady kumulacji przy łączeniu kar w łączną. Godzi się tu zauważyć, że skoro oskarżony – wielokrotnie karany sądownie - w czasie odbywania kolejnej wieloletniej kary pozbawienia wolności dopuścił się zniewag i gróźb wobec funkcjonariusza służby więziennej, to oznacza zdecydowanie brak podatności oskarżonego na działania resocjalizacyjne, co nie uzasadnia łagodnego potraktowania oskarżonego przy wymiarze kary. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Pkt. II i III Zgodnie z wnioskiem obrońcy z urzędu zasądzono – mając na względzie § 17 ust. 2 pkt 4 w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U.2026.87 tj. z dnia 2026.01.27) - od Skarbu Państwa na jego rzecz 1.033,20 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu w postępowaniu odwoławczym (pkt II wyroku). O zwolnieniu oskarżonego od obowiązku poniesienia kosztów sądowych postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 636 § 1 k.p.k. i art. 624 § 1 k.p.k. , za czym przemawia zarówno obecna sytuacja materialnego oskarżonego, jak i fakt, że przebywa on w zakładzie karnym. PODPIS SSO Ewa Rusin Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Rejonowego w Świdnicy z dnia 18 lutego 2026 r. w sprawie sygn. akt VI K 1419/23 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia 1.4. Wnioski ☐uchylenie ☒ zmiana