Zarządzenie Sądu Rejonowego w Nowym Sączu, I C 1024/24

Sygn. akt I C 1024/24 upr. UZASADNIENIE wyroku z dnia 29 listopada 2024 r. Strona powodowa (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (...) Spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w W. , działając przez profesjonalnego pełnomocnika, w pozwie wniesionym w dniu 16 stycznia 2024 r. w elektronicznym postepowaniu upominawczym domagała się zasądzenia od pozwanej K. S. kwoty 10.963,05 zł odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie liczonym od dnia 16 stycznia 2024 roku do dnia zapłaty. Domagała się też zasądzenia kosztów procesu na jego rzecz (k. 4-5). W uzasadnieniu pozwu wskazała, iż pozwana zawarła z (...) sp. z o.o. w dniu 17 czerwca 2023 r. umowę pożyczki nr (...) na kwotę 9.784,36 zł na okres 30 dni. Umowa została zawarta na odległość (art. 5 ust. 13 ustawy o kredycie konsumenckim). Pozwana nie wywiązała się z nałożonego umową obowiązku, w związku z czym pierwotny wierzyciel podjął bezskuteczne działania windykacyjne o charakterze polubownym. Na podstawie umowy cesji wierzytelności z dnia 01.09.2023 r. pierwotny wierzyciel zbył przysługującą mu wierzytelność na rzecz (...) z siedzibą w Estonii. Kolejno umową przelewu wierzytelności z 12.12.2023 r. przedmiotowa wierzytelność przeszła na stronę powodową. Na kwotę dochodzonego roszczenia składa się: 9.784,36 zł tytułem niespłaconego kapitału, 164,86 zł tytułem odsetek kapitałowych, 1.013,83 zł tytułem odsetek umownych maksymalnych za opóźnienie. W odpowiedzi na pozew pozwana K. S. , reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zasadzenie kosztów postępowania według norm przepisanych (k. 49-56). W uzasadnieniu pełnomocnik pozwanej podniósł zarzut braku legitymacji procesowej czynne z uwagi na brak wykazania zapłaty ceny za nabyte wierzytelności, załącznik do umowy cesji nie zawiera danych identyfikujących dostatecznie pozwaną, jest on także niepełny. Strona powodowa nie przedłożyła także dowodu na istnienie pierwotnego zobowiązania, które rzekomo miało być refinansowane. Zarzuciła, iż strona powodowa nie wykazała faktu zawarcia umowy pożyczki, gdyż nie został zachowana forma pisemna zawarcia umowy pożyczki. Zakwestionowała spełnienie przez pierwotnego wierzyciela świadczenie wynikającego z umowy. Podniosła także zarzut stosowania niedozwolonych klauzul umownych w zakresie kwoty opłaty za refinansowanie jako nieuzgodnionej indywidualnie i rażąco wygórowanej, zastosowanie mechanizmu tzn. „rolowania”. W kolejnych pismach procesowych strony podtrzymały dotychczasowe stanowiska. (k. 68-74, 76-80, 84, 106-108) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 15 maja 2023 r. K. S. zawarła z (...) sp. z o.o. z siedzibą w B. umowę pożyczki refinansującej nr (...) na okres do dnia 17 czerwca 2023 r. W dniu 17 czerwca 2023 r. pomiędzy (...) sp. z o.o. z siedzibą w B. a K. S. została zawarta ramowa umowa pożyczki o kodzie (...) oraz umowa pożyczki refinansującej nr (...) na kwotę 9.784,36 zł. Zgodnie z umową oprócz wskazanej kwoty pozwana była zobowiązana do zapłaty opłaty za refinansowanie wynoszącej 1.049,72 zł i odsetek kapitałowych w kwocie 164,86 zł. Celem pożyczki było refinansowanie pożyczki nr (...) zawartej z (...) sp. z o.o. W dniu 15 czerwca 2023 r. pozwana dokonała wpłaty kwoty 1.863,58 zł tytułem refinansowania pożyczki (...) oraz opłaty za (...) . W tytule przelewu został wskazany PESEL pozwanej. Pismem pierwotnego wierzyciela z dnia 24 lipca 2023 r. pozwana została wezwana do zapłaty kwoty 9.995,18 zł z tytułu pożyczki nr (...) . Pismem z dnia 1 sierpnia 2023 r. pierwotny wierzyciel skierował do pozwanej ostateczne wezwanie do zapłaty z tytułu pożyczki nr (...) . Dowód: raport weryfikacji – k. 36, profil klienta –k. 39, raport oceny zdolności kredytowej – k. 40, umowa pożyczki refinansującej nr (...) – k. 93-96, ramowa umowa pożyczki – k. 27-28, umowa pożyczki refinansującej nr (...) – k. 29, k. 97-100, potwierdzenie transakcji z 15.06.2023 r. – k. 37, potwierdzenie przelewu kwoty 9.000 zł – k. 38, wezwania do zapłaty z 24.07.2024 r. z potwierdzeniem nadania - k. 33, 30, ostateczne wezwanie do zapłaty z 01.08.2004 r. –k. 34, 32, Na podstawie umowy cesji wierzytelności nr (...) zawartej w dniu 1 września 2023 r. przez (...) sp. z o.o. z siedzibą w B. z (...) z siedzibą w Estonii, pierwotny wierzyciel dokonał przeniesienia wierzytelności przysługującą mu z tytułu wierzytelność wynikającej z umowy pożyczki nr (...) . Pismem z dnia 14 września 2023 r. (...) z siedzibą w Estonii zawiadomiła pozwaną o dokonanej cesji wierzytelności i wezwała do zapłaty kwoty 10.376,51 zł. W dniu 12 grudnia 2023 r. (...) z siedzibą w Estonii zawarł ze stroną powodową umowę przelewu wierzytelności na podstawie której strona powodowa nabyła wierzytelność z tytułu umowy pożyczki nr (...) . W dniu 27 grudnia 2023 r. (...) z siedzibą w Estonii złożyła oświadczenie o zapłacie przez stronę powodową. Dowód: umowa cesji wierzytelności z 01.09.2023 r. – k. 13-14, załącznik do umowy – k. 15, umowa przelewu wierzytelności – k. 16-18, załączniki – k. 24, oświadczenie o zapłacie ceny – k. 19, rejestr handlowy (...) – k. 20, (...) sp. z o.o. – k. 21-22, KRS strony powodowej – k. 23, zawiadomienia o cesji i wezwanie do zapłaty z potwierdzaniem nadania - k. 35, 32,41, 12, (...) sp. z o.o. – k. 25-26 Ustalając stan faktyczny, Sąd oparł się na dokumentach przedstawionych przez strony postępowania. Dokumenty załączone do akt sprawy stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone ( art. 244 k.p.c. ), jak również tego, że osoby, które je podpisały złożyły zawarte w nich oświadczenia ( art. 245 k.p.c. ). Oczywiście dokumenty te a przynajmniej większość nie mogły zostać potwierdzone za zgodność z oryginałem przez działającego w sprawie pełnomocnika powoda, gdyż stanowiły wydruki komputerowe z nośnika informacji jakim były strony internetowe, platformy, na których doszło do zawarcia umowy pożyczki. Natomiast umowy przelewu wierzytelności zostały podpisane kwalifikowanymi podpisami elektronicznymi. Pełnomocnik pozwanej negował przedłożoną umowę pożyczki jaką niezawartą w formie pisemnej. Sąd zważył, co następuje: Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości. Powód wywodził swoje roszczenie z zawartej umowy pożyczki refinansującej z dnia 17 czerwca 2023 r. oraz z przedłożonych umów przelewu wierzytelności. Pełnomocnik pozwanej zaprzeczył wszystkim okolicznościom przytoczonym w pozwie poza tymi, które wyraźnie przyznanymi. Zaprzeczanie wszystkim twierdzeniom i okoliczności poza wyraźnie przyznanymi, a także ogólny zarzut braku wykazania roszczenia co do zasady jak i wysokości jest niezgodne z treścią obowiązującego od 7 listopada 2019 r,. przepisu art. 127 § 1 k.p.c. oraz utrwaloną przed zmianą linia orzeczniczą (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 listopada 2014 r., sygn. akt V CSK 78/14, wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 10 listopada 2015 roku, sygn. I ACa 504/15, wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 20 października 2015 roku, i ACa 933/15, LEX 1936814). Stosownie do treści art. 509 k.c. wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść przysługującą mu wierzytelność na osobę trzecią, chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania; zgodnie z § 2 powołanego przepisu, wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki. Podstawą ustalenia legitymacji czynnej strony powodowej w niniejszym postępowaniu była umowa cesji wierzytelności zawartej z dnia 1 września 2023 r. i umowa cesji wierzytelności zawartej z dnia 12 grudnia 2023 r. oraz załączniki do wskazanych wyżej dokumentów. Z dokumentów tych wynika, że strona powodowa nabyła wierzytelność z tytułu wskazanej w pozwie umowy pożyczki zawartej z pozwaną. Załącznik do umowy z dnia 1 września 2023 r. zawiera wskazanie numeru umowy, ID klienta, daty jej zawarcia oraz poszczególnych kwot tożsamych z kwotami wskazanymi w umowie. Natomiast załącznik do umowy z dnia 12 grudnia 2023 r. zawiera dane osobowe pozwanej jak imię, nazwisko, numer PESEL oraz numer pożyczki, kwotę, datę zawarcia umowy. Strona powodowa załączyła także oświadczenie (...) z siedzibą w Estonii o zapłacie ceny z dnia 27 grudnia 2023 r. W ocenie Sądu dane te jednoznacznie identyfikując wierzytelność objętą wskazanymi umowami, strona powodowa nabyła więc skutecznie prawo do dochodzenia wierzytelnością z tytułu umowy pożyczki refinansującej nr (...) . Pomiędzy stronami sporny był sam fakt skuteczności zawarcia umowa pożyczki refinansującej nr (...) . Zgodnie z art. 720 § 1 k.c. , przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Umowa pożyczki, której wartość przenosi pięćset złotych, powinna być stwierdzona pismem (§ 2). Zgodnie z art. 6 k.c. określającym zasadę rozkładu ciężaru dowodu w postępowaniu cywilnym, strona która powołując się na swoje prawo, żąda czegoś od innej strony, obowiązana jest udowodnić fakty uzasadniające to żądanie. Do podmiotu występującego z pozwem należy więc udowodnienie faktów pozytywnych, które stanowią podstawę powództwa, gdyż z faktów tych wywodzi on swoje prawo. Z regułą wyrażoną w treści art. 6 k.c. skorelowany jest przepis art. 232 k.p.c. zgodnie z którym strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Rzeczą Sądu nie jest zarządzenie dochodzeń w celu uzupełnienia lub wyjaśnienia twierdzeń stron i wykrycia środków dowodowych pozwalających na ich udowodnienie, ani też Sąd nie jest zobowiązany do przeprowadzenia z urzędu dowodów zmierzających do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Podnoszony przez pozwaną zarzut braku zachowania formy umowy z powodu braku podpisu pod umową okazał się nieskuteczny. Legalną definicję umowy zawieranej na odległość zawiera art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta. Jest to zatem umowa, którą kredytodawca zawiera z konsumentem w ramach zorganizowanego systemu zawierania umów na odległość, bez jednoczesnej fizycznej obecności stron, z wyłącznym wykorzystaniem jednego lub większej liczby środków porozumiewania się na odległość do chwili zawarcia umowy włącznie. Przepis art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim określa wymogi formalne umowy o kredyt konsumencki. Umowa taka powinna być zawarta w formie pisemnej, chyba że odrębne przepisy przewidują inną szczególną formę. Wymóg wprowadzony w tym przepisie może być odczytywany przede wszystkim przez pryzmat art. 78 k.c. jako wskazanie na zwykłą formę pisemną. W literaturze jednak reprezentowane jest stanowisko o konieczności interpretowania art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim w sposób szerszy, niż wynikałoby to z tradycyjnego utożsamienia "formy pisemnej" z art. 78 k.c. Rozstrzygającym argumentem w tym zakresie pozostaje treść art. 10 ust. 1 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylającej dyrektywę Rady 87/102/EWG (Dz.Urz.UE.L Nr 133 z 22 maja 2008 r., s. 66 z późn. zm.), zastrzegająca dla umowy kredytu, alternatywnie, zwykłą formę pisemną lub posłużenie się innym trwałym nośnikiem. Biorąc pod uwagę całkowity charakter harmonizacji oraz brak pozostawienia ustawodawcy krajowemu opcji implementacyjnej, wykładnia art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim powinna być dokonywana zgodnie ze źródłową dla niej regulacją prawa unijnego, a w konsekwencji konieczne jest odczytanie zastrzeżonego w niej wymogu pisemności w sposób rozszerzający (por. Komentarz do ustawy o kredycie konsumenckim red. Osajda 2018, wyd. 2). Wymaganie, jakie wynika z art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim, trzeba interpretować przede wszystkim jako nakaz - skierowany do kredytodawcy - sporządzenia dokumentu obejmującego treść oświadczeń woli złożonych przez kredytodawcę oraz konsumenta i utrwalenia tego dokumentu w odpowiedniej formie. Wykładnia językowa art. 29 ust. 1 ww. ustawy sugeruje, że minimalną formą umowy o kredyt konsumencki jest forma pisemna, chyba że przepisy odrębne przewidują inną formę szczególną. Istotne argumenty przemawiają jednak za stanowiskiem, aby - oprócz formy pisemnej - dopuścić formę "trwałego nośnika" (zdefiniowanego w art. 5 pkt 17 ww. ustawy). W szczególności przekonuje o tym wykładnia prounijna. Art. 10 ust. 1 dyrektywy (...) jednoznacznie stanowi, że umowy sporządza się w formie papierowej lub na innym trwałym nośniku. Aby zapewnić odpowiednią ochronę interesom konsumenta nie jest konieczna wyłącznie forma pisemna. Do ochrony takiej wystarczy zastosowanie trwałego nośnika. (por. Tomasz Czech Komentarz do art. 29 ustawy o kredycie konsumenckim). Biorąc pod uwagę powyższe argumenty należy uznać, że umowę o kredyt konsumencki można zawrzeć zarówno w formie pisemnej (z własnoręcznymi podpisami), jak i na innym trwałym nośniku. W myśl powyższej interpretacji - nie jest konieczne opatrzenie dokumentu umowy przez strony własnoręcznym podpisem albo podpisem elektronicznym. Stosownie do prounijnego oraz celowościowego kierunku interpretacji komentowanego przepisu dopuszczalne są różnorodne sposoby dochowania wymaganej formy przy zawieraniu umowy o kredyt konsumencki. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, podzielając powyższą argumentację, uznać należy za niezasadne zarzuty pozwanej, iż w niniejszej sprawie pierwotny wierzyciel nie spełnił wymogu zawarcia umowy pożyczki (stanowiącej umowę o kredyt konsumencki). Brak własnoręcznych podpisów stron pod przedłożoną umową pożyczki czy brak opatrzenia dokumentu kwalifikowanym podpisem lub przedłożenia na trwałym nośniku nie uchybia więc wymogom określonym w art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim w zakresie zachowania formy pisemnej. Pozwana zgodnie z postanowienia umowy w dniu jej zawarcia dokonał przelewu kwoty 1.863,58 zł tytułem refinansowania pożyczki (...) oraz opłaty za (...) . Ponadto w tytule przelewu został wskazany PESEL pozwanej. Pozwana nie zaprzeczyła, prawdziwości danych wskazanych w przedłożonych przez stronę powodową potwierdzeniach dokonanych transakcji czy umowach pożyczek. Zarzut stosowania niedozwolonych klauzul umownych w zakresie kwoty opłaty za refinansowanie okazał się niezasadny. Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem powinny zostać sformułowane w sposób jednoznaczny, zrozumiały i widoczny. Wskazaną w pozwie kwotę opłaty w wysokości 1.049,72 zł przy kwocie pożyczki 9.784,36 zł nie można uznać za wygórowaną, a kwota odsetek wynosiła 164,86 zł. Nie można więc uznać, iż opłata była rażąco wygórowana. W obowiązującym systemie prawnym strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się jego właściwości (naturze), ustawie ani zasadom współżycia społecznego (to tzw. zasada swobody umów). Klauzule niedozwolone, na jakie powoływała się pozwana, należą do najważniejszych ograniczeń tej zasady. Na gruncie art. 385 1 § 1 k.c. , aby można było uznać klauzulę za abuzywną muszą zostać spełnione łącznie cztery przesłanki: umowa musi być zawarta z konsumentem, postanowienia tej umowy nie zostały uzgodnione z konsumentem w sposób indywidualny, a ponadto kształtują prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (co jednak nie dotyczy głównych świadczeń stron, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny Zarzut zastosowanie mechanizmu tzn. „rolowania” nie można uznać za skuteczny. Zarzut ten nie został uzasadniony, jego uzasadnienie opierało się w zasadzie na ocenie stosowania tego mechanizmu. Jednak ogólnikowe stwierdzenie, iż (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o. działają w porozumieniu, pracowały metodę wciągania konsumentów w mechanizm refinansowanie jest stanowczo niewystarczające. Z uwagi na powyższe Sąd uwzględnił żądanie pozwu w całości. O kosztach procesu Sąd orzekł po myśli art. 98 k.p.c. kierując się zasada odpowiedzialności za wynik. Powództwo zostało uwzględnione w całości. Na koszty poniesione przez powoda składają się 17 zł tytułem opłaty od pełnomocnictwa, 3.600 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego i 750 zł tytułem opląty od pozwu, czyli łącznie 4.367 zł. ZARZĄDZENIE 1. (...) 2. (...) 3. (...) (...)