Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie, I C 829/25

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 lipca 2026 r. Sąd Okręgowy w Warszawie I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia del. Agnieszka Onichimowska Protokolant: Karol Rostkowski po rozpoznaniu w dniu 08 lipca 2026 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego z siedzibą w W. przeciwko (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. o zapłatę I. zasądza od pozwanego (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. na rzecz powoda Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego z siedzibą w W. kwotę 1.197.039,14 (jeden milion sto dziewięćdziesiąt siedem tysięcy trzydzieści dziewięć i 14/100) złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie: 1. od kwoty 285.088,74 (dwieście osiemdziesiąt pięć tysięcy osiemdziesiąt osiem i 74/100) od dnia 25 lipca 2025 roku do dnia zapłaty 2. od kwoty 757.159,30 (siedemset pięćdziesiąt siedem tysięcy sto pięćdziesiąt dziewięć i 30/100) od dnia 04 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty; 3. od kwoty 103.360,30 (sto trzy tysiące trzysta sześćdziesiąt i 30/100) od dnia 08 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty; 4. od kwoty 51.430,80 (pięćdziesiąt jeden czterysta trzydzieści i 80/100) od dnia 14 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty; II. zasądza od pozwanego (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. na rzecz powoda Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego z siedzibą w W. kwotę 70.669,00 (siedemdziesiąt tysięcy sześćset sześćdziesiąt dziewięć i 00/100) złotych, tytułem kosztów procesu wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, w tym kwota 10.800,00 (dziesięć tysięcy osiemset i 00/100) złotych, tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Sędzia (del.) F. N. UZASADNIENIE Pozwem z dnia 28 sierpnia 2025 roku Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny (również jako UFG) wniósł o zasądzenie od pozwanego (...) sp. z.o.o. z siedzibą w W. (również jako deweloper) łącznej kwoty 1 194 039,14 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od: 1. kwoty 51 430,80 zł od dnia 14 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty 2. kwoty 103 360,30 zł od dnia 8 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty 3. kwoty 63 002,00 zł od dnia 4 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty 4. kwoty 62 986,70 zł od dnia 4 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty 5. kwoty 59 956,00 zł od dnia 4 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty 6. kwoty 94 300,00 zł od dnia 4 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty 7. kwoty 124 000,00 zł od dnia 4 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty 8. kwoty 118 400,00 zł od dnia 4 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty 9. kwoty 107 667,20 zł od dnia 4 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty 10. kwoty 126 847,40 zł od dnia 4 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty 11. kwoty 63 259,52 zł od dnia 25 lipca 2025 roku do dnia zapłaty 12. kwoty 83 291,02 zł od dnia 25 lipca 2025 roku do dnia zapłaty 13. kwoty 138 538,20 zł od dnia 25 lipca 2025 roku do dnia zapłaty W uzasadnieniu powód wyjaśnił, że na ww. kwotę składają się wypłaty dokonane w trybie art. 55 ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym (dalej: ustawa deweloperska) z Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego na skutek wniosków nabywców, którzy odstąpili od umowy deweloperskiej, której stroną była pozwana. Przedmiotowe wnioski zostały złożone przez: A. L. , F. i U. C. (1) , M. T. , X. i X. X. (1) , E. L. , S. C. , S. E. , H. T. , A. G. , L. U. , A. i L. A. (2) , L. P. , F. i F. H. . Wyjaśniono ponadto, iż nabywcy zgłosili wnioski do powoda, ponieważ pozwana nie zwróciła środków w terminie o którym mowa w art. 44 ust. 3 tj. 30 dni od dnia otrzymania oświadczenia nabywcy o odstąpieniu od umowy. Powód wskazał ponadto, iż na podstawie art. 48 ust. 8 ustawy deweloperskiej przeszły na niego z mocy prawa roszczenia nabywców wobec pozwanej. (pozew, k. 3-15) W odpowiedzi na pozew z dnia 13 października 2025 roku (data stempla pocztowego k. 197) pełnomocnik pozwanego (...) sp. z.o.o. z siedzibą w W. wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów. W uzasadnieniu pozwana podniosła, iż nie wskazano sposobu wyliczenia dochodzonej kwoty, nie wykazano czy i w jakiej wysokości bank faktycznie dokonał wypłat, nie wykazano przesłanek odpowiedzialności pozwanej, jak również poddano w wątpliwość podstawy wypłat na rzecz nabywców ( odpowiedz na pozew, k. 197-198). Pismem z dnia 22 maja 2026 roku (data stempla pocztowego k. 215) powód rozszerzył powództwo o kwotę 3 000 zł. W uzasadnieniu pisma powód wskazał, iż w skutek błędu rachunkowego suma ww. kwot nie równała się 1.194 039,14 zł lecz 1.197 039,14 zł. (k.213-214) W toku postępowania strony podtrzymywały swoje stanowiska. Sąd ustalił następujący stan faktyczny : Przedmiotem działalności (...) sp. z.o.o. z siedzibą w W. jest m.in. kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek, realizacja projektów budowlanych związanych ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych. Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny jest podmiotem powołanym na podstawie ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych . Ponadto na podstawie ustawy deweloperskiej do obowiązków UFG należy prowadzenie Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego i ochrona wpłat nabywców mieszkań. Dowód: okoliczności niesporne W okresie od sierpnia do listopada 2024 roku A. L. , F. i U. C. (1) , M. T. , X. i X. X. (1) , E. L. , S. C. , S. E. , H. T. , A. G. , L. U. , A. i L. A. (1) , L. P. , F. i F. H. zawarli z (...) sp. z.o.o. z siedzibą w W. umowy deweloperskie, celem nabycia lokali w inwestycji (...) w Z. . Nabywcy wpłacali środki związane z realizacją inwestycji na otwarty mieszkaniowy rachunek powierniczy prowadzony przez (...) S.A. W dniu 06 marca 2025 r. (...) S.A wypowiedział umowę mieszkaniowego rachunku powierniczego nr (...) z dnia 24 lipca 2024 r. prowadzonego dla (...) sp. z.o.o., o czym powiadomił nabywców prowadzonej inwestycji. Okres wypowiedzenia upłynął w dniu 05 maja 2025 r. (...) sp. z.o.o. nie zawarł umowy mieszkaniowego rachunku powierniczego z innym bankiem, nie dokonał też zwrotu wpłat dokonywanych przez nabywców w związku z realizacją umowy. Dowód: wnioski o wypłatę, k. 51—60, 65-66, 71-73, 78-81, 86-88, 93-95, 100-101, 104, 109-110, 117-118, 122, 127-129, 134-136, 141-149, 158-160, 165-167, informacja mailowa, k. 49, umowy deweloperskie, k. 58v-60, 146v-149 W dniu 07 maja 2025 r. L. U. złożyła oświadczenie o odstąpieniu od umowy deweloperskiej zawartej z (...) sp. z.o.o. (k.119-121) W dniu 08 maja 2025 r. L. P. (k. 111-112) oraz M. T. (k. 150) odstąpili od umowy deweloperskiej zawartej z (...) sp. z.o.o. W dniu 09 maja 2025 r. E. L. odstąpił od umowy deweloperskiej zawartej z (...) sp. z.o.o. (k. 136) A. G. odstąpiła od umowy deweloperskiej zawartej z (...) sp. z.o.o. w dniu 12 maja 2025 r. (k. 95) W dniu 13 maja 2025 r. A. L. (k. 160), F. i U. C. (1) (k. 168) oraz U. C. (2) (k. 73) odstąpili od umów deweloperskich zawartych z (...) sp. z.o.o. W dniu 14 maja 2025 r. od X. i X. X. (1) (k. 61v) oraz A. i L. A. (1) (k. 102-103) złożyli oświadczenia o odstąpieniu od umowy deweloperskiej zawartej z (...) sp. z.o.o. W dniu 17 maja 2025 r. od F. i F. H. (k. 81) odstąpili umowy deweloperskiej zawartej z (...) sp. z.o.o. W dniu 19 maja 2025 r. od umowy deweloperskiej zawartej z (...) sp. z.o.o. odstąpił S. E. (k. 129) W dniu 21 maja 2025 r. od umowy deweloperskiej zawartej z (...) sp. z.o.o. odstąpiła H. T. (k. 85) L. U. , L. P. , M. T. , E. L. , A. G. , A. F. i U. U. , X. i X. X. (1) , A. i L. A. (1) , F. i F. H. , S. E. , H. T. złożyli do Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego wnioski o wypłatę środków z Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego. Dowód: wnioski o wypłatę, k. 51—60, 65-66, 71-73, 78-81, 86-88, 93-95, 100-101, 104, 109-110, 117-118, 122, 127-129, 134-136, 141-149, 158-160, 165-167 W dniu 25 lipca 2025 roku Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny wypłacił na rzecz L. P. kwotę 83 291,02 zł, X. X. (1) i X. X. (2) kwotę 138 528,20 zł oraz na rzecz S. E. kwotę 63 259,52 zł Dowód: potwierdzenia wykonanej operacji, k. 46-48 W dniu 30 lipca 2025 r. Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny wezwał (...) sp. z.o.o. z siedzibą w W. do zapłaty należności wynikającej z przejętego roszczenia nabywcy L. P. w wysokości 83 291,02 zł, X. X. (1) i X. X. (2) w wysokości 138 528,20 zł oraz S. E. w wysokości 63 259,52 zł w terminie 7 dni od doręczenia wezwania. Dowód: przedsądowe wezwanie do zapłaty, k. 68-69,114-115, 131-132 W dniu 04 sierpnia 2025 roku Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny wypłacił na rzecz: ⚫ L. U. kwotę 59 956,00 zł. ⚫ M. T. kwotę 94 300,00 zł ⚫ E. L. kwotę 63 002,00 zł ⚫ A. G. kwotę 126 847,40 zł ⚫ U. C. (2) kwotę 107 667,20 zł ⚫ A. L. kwotę 62 986,70 zł ⚫ F. i U. C. (1) kwotę 124 000,00 zł ⚫ H. T. kwotę 118 400,00 zł Dowód: potwierdzenia wykonanej operacji, k. 38-45 Pismami z dnia 06 sierpnia 2025 r. Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny wezwał (...) sp. z.o.o. z siedzibą w W. do zapłaty należności - w terminie 7 dni od doręczenia wezwania- wynikającej z przejętych roszczeń następujących nabywców: - M. T. w wysokości 94 300,00 zł (k. 155) - E. L. w wysokości 63 002,00 zł - A. G. w wysokości 126 847,40 zł - U. C. (2) w wysokości 107 667,20 zł - A. L. w wysokości 62 986,70 zł w - F. i U. C. (1) w wysokości 124 000,00 zł - H. T. w wysokości 118 400,00 zł - L. U. w wysokości 59 956,00 zł Dowód: przedsądowe wezwanie do zapłaty, k. 75-76, 90-91, 97-98, 124-125, 138-139, 155-15, 162-163, 171-172 W dniu 08 sierpnia 2025 roku Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny wypłacił na rzecz A. i L. A. (2) kwotę 103 360,30 zł. W dniu 12 sierpnia 2025 r. powód wezwał (...) sp. z.o.o. z siedzibą w W. do zapłaty należności wynikającej z przejętego roszczenia nabywców A. i L. A. (2) w wysokości 103 360,30 zł w terminie 7 dni od doręczenia wezwania. Dowód: potwierdzenia wykonanej operacji, k. 37, przedsądowe wezwanie do zapłaty, k. 106-107 W dniu 14 sierpnia 2025 roku Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny wypłacił na rzecz F. i F. H. kwotę 51 430,80 zł. W dniu 18 sierpnia 2025 r. powód wezwał (...) sp. z.o.o. z siedzibą w W. do zapłaty należności wynikającej z przejętego roszczenia nabywców F. i F. H. w wysokości 51 430,80 zł w terminie 7 dni od doręczenia wezwania. Dowód: potwierdzenia wykonanej operacji, k. 36, przedsądowe wezwanie do zapłaty, k. 83-64 Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Sąd uznał dowody z dokumentów za wiarygodne, albowiem ich autentyczność nie została zakwestionowana przez strony, a ponadto Sąd nie znalazł podstaw do ich podważenia z urzędu. Poza sporem pozostawał również fakt zawarcia przez nabywców oraz pozwaną umów deweloperskich. Sąd na podstawie art. 235 2 § 1 pkt 2, 3 i 5 k.p.c. pominął wniosek pozwanej o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rachunkowości i produktów bankowych w celu ustalenia wartości środków pieniężnych należnych do wypłaty z tytułu zamkniętego rachunku powierniczego. W ocenie Sądu zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający i nie było potrzeby uzyskiwania informacji specjalnych, a dopuszczenie opinii biegłego prowadziłoby jedynie do zbędnego przedłużania postępowania. Sąd zważył co następuje : Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości. W niniejszym postępowaniu powód Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny domagał się ostatecznie od pozwanego (...) sp. z.o.o. z siedzibą w W. zapłaty kwoty 1.197 039,14 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Na dochodzoną pozwem wysokość składają się kwoty wypłat, jakich UFG dokonał na rzecz nabywców (stron umów deweloperskich), którzy odstąpili od umów zawartych z pozwaną spółką. Zgodnie z art. 7 ustawy deweloperskiej na deweloperze, który rozpoczyna sprzedaż ciąży obowiązek zawarcia umowy otwartego mieszkaniowego rachunku powierniczego albo zamkniętego mieszkaniowego rachunku powierniczego dla danego przedsięwzięcia deweloperskiego. W przypadku wypowiedzenia przez bank umowy prowadzenia mieszkaniowego rachunku powierniczego w trybie art. 9 ustawy deweloperskiej, deweloper jest obowiązany zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy deweloperskiej niezwłocznie zawrzeć umowę z innym bankiem nie później niż w terminie 60 dni od wypowiedzenia umowy. Analizując okoliczności przedmiotowej sprawy przypomnieć należy, iż w dniu 6 marca 2025r. (...) S.A wypowiedział umowę mieszkaniowego rachunku powierniczego nr (...) z dnia 24 lipca 2024 r. prowadzonego dla (...) sp. z.o.o.. Pozwana nie dopełniła natomiast obowiązku wynikającego z art. 10 ust. 1 ustawy deweloperskiej, wobec czego nabywcy zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 7 ustawy deweloperskiej skorzystali ze swojego uprawnienia i odstąpili od umowy. Zgodnie z art. 44 ust. 3 ustawy deweloperskiej, deweloper ma obowiązek niezwłocznie, jednak nie później niż w terminie 30 dni od dnia otrzymania oświadczenia nabywcy o odstąpieniu od umowy, zwrócić nabywcy wypłacone środki. Wobec faktu, iż pozwana spółka nie wywiązała się ze swojego ustawowego obowiązku, nabywcy wystąpili do Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, by ten w trybie art. 55 ustawy deweloperskiej wypłacił należne im środki z Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego. UFG dokonał wypłaty środków na rzecz nabywców. Mając na uwadze datę składanych oświadczeń o odstąpieniu od umowy i daty wypłat przez UFG, stwierdzić należy, iż w momencie ich dokonywania wszystkie świadczenia były wymagalne. Zgodnie z dyspozycją art. 48 ust. 8 ustawy deweloperskiej w skutek zwrotu wpłat lub kwot na rzecz nabywców, z mocy prawa na Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny przeszły roszczenia nabywców wobec dewelopera o zwrot wypłaconych kwot wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia dokonania zwrotu. Co za tym idzie odpowiedzialność pozwanej w stosunku do powoda ma charakter regresowy, a nie odszkodowawczy. W konsekwencji nie jest konieczne ponowne wykazywanie ogólnych przesłanek odpowiedzialności deliktowej czy kontraktowej dewelopera wobec poszkodowanego, a niezbędnym jest jedynie wykazanie istnienia roszczenia pierwotnego, faktu zaspokojenia nabywców przez powoda oraz ustawowego przejścia tego roszczenia na rzecz UFG. Dodatkowo sytuację wstąpienia w prawa zaspokojonego wierzyciela reguluje art. 518 k.c. Przypadek wynikający z art. 48 ust. 8 ustawy deweloperskiej jest przykładem subrogacji ustawowej. Nie ulega wątpliwości, że na pozwanej jako na deweloperze spoczywał obowiązek zwrotu wpłat dokonywanych przez nabywców, na skutek odstąpienia przez nich od umów. Wobec zaniechania pozwanej, powód zrealizował swój ustawowy obowiązek. Działanie to nie miało charakteru dobrowolnej spłaty cudzego zadłużenia lecz miało charakter gwarancyjny i z chwilą wypłaty środków nabywcom, powód uzyskał legitymację do domagania się zwrotu spełnionych świadczeń. W ocenie Sądu, pozwana nie przedstawiła żadnych zarzutów lub argumentów, które skutecznie mogłyby podważyć roszczenie powoda. Z tych względów konieczne było orzeczenie przez Sąd zwrotu równowartości wypłaconych środków wraz z dochodzonymi odsetkami. Z powyższych względów Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. Mając na względzie, dyspozycję art. 98 k.p.c. oraz fakt, iż pozwana przegrała proces w całości, Sąd zasądził na rzecz powoda pełny zwrot kosztów postępowania w tym koszty zastępstwa procesowego wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku. Na kwotę 70.669 zł składa się 59.702 zł tytułem zwrotu opłaty od pozwu, 10 800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego obliczonego na podstawie § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, 150 zł tytułem zwrotu opłaty od rozszerzenia powództwa oraz 17 zł tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Sędzia (del.) Agnieszka Onichimowska