Wyrok Sądu Okręgowego w Gliwicach, III Ca 871/23

Sygn. akt III Ca 871/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 grudnia 2023 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący – Sędzia Sądu Okręgowego Leszek Dąbek Protokolant Aleksandra Sado-Stach po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2023 r. w Gliwicach na rozprawie sprawy z powództwa J. C. przeciwko M. C. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Rudzie Śląskiej z dnia 23 sierpnia 2022 r., sygn. akt I C 203/22 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Rudzie Śląskiej do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego. SSO Leszek Dąbek Sygn. akt III Ca 871/23 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Rudzie Śląskiej w wyroku z dnia 23 08 2022r. oddalił powództwo J. C. o zasądzenie na jego rzecz od pozwanej M. C. kwoty 3.805 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 23 05 2020r. do dnia zapłaty. W ustalonym stanie faktycznym w motywach orzeczenia stwierdził, że powód nie wskazał, na jakiej podstawie żąda zasądzenia „kwoty będącej przedmiotem sporu” i „oceniając stan faktyczny” uznał „za podstawę roszczenia przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu”. Następni przywołał regulacje art. 405 k.c. , art. 410 k.c. i art. 411 pkt 2 k.c. a następnie „Po rozważeniu całokształtu okoliczności niniejszej sprawy doszedł do przekonania, że zwrot przez Pozwaną należności uiszczonych przez powoda związanych z kosztami leczenia ortodontycznego córki stron kłóci się z zasadami współżycia społecznego i społecznym poczuciem sprawiedliwości. Nie można bowiem traci z pola widzenia, że Pozwany, który jest ojcem małoletniej domaga się zwrotu świadczenia, którego przeznaczeniem było zapewnienie córce leczenia, a którego to sam był inicjatorem i koordynatorem”. Ponadto zwrócił uwagę na regulację art. 133 § 1 k.r.o. Ocenił, że w świetle zawartej w nim regulacji obie strony zobowiązane są do łożenia na utrzymanie ich małoletniej córki, która nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać oraz nie posiada majątku ani oszczędności. Dlatego każde z jej rodziców musi partycypować w kosztach jej utrzymania, poprzez finansowanie: wakacji, ferii, edukacji, a tym bardziej kosztów leczenia . Wskazał, że pozwana oprócz dochodzonych przez powoda kosztów leczenia córki ponosi również inne koszty jej leczenia. W konkluzji stwierdził, że z tych względów „na podstawie przywołanych przepisów powództwo oddalił”. Orzeczenie zaskarżył powód J. C. , który wnosiła o jego zmianę poprzez uwzględnienie powództwa oraz zasądzenia na jego rzecz od pozwanej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzucił, że istnieje sprzeczność pomiędzy istotnymi ustaleniami sądu a „ treścią zgromadzonych dowodów” polegająca na wadliwym ustaleniu, że brak jest podstawy prawnej roszczenia powoda, w sytuacji, gdy zgromadzone dowody wykazują, że strony zawarły umowę alimentacyjną, a w konsekwencji roszczenie powoda znajduje podstawę w przepisach o wykonaniu zobowiązań i skutkach ich niewykonania. Ponadto zarzucał, że przy ferowaniu wyroku naruszono prawo materialne, regulacje: art. 405 k.c. , art. 410 k.c. oraz art. 411 pkt 2 k.c. przez ich błędne zastosowanie, „będące konsekwencją błędnego przyjęcia, iż roszczenie powoda nie ma innej podstawy prawnej, w sytuacji, gdy wynika ono z umowy oraz art. 354 k.c. przez jego niezastoso-wanie. Pozwana M. C. wnosiła o oddalenie apelacji oraz zasądzenia na jej rzecz od powoda zwrotu kosztów postępowania odwoławczego, według norm przepisanych. W toku postępowania apelacyjnego na rozprawie w dniu 8 12 2023r. wydano postanowienie w którym postanowiono rozpoznać sprawę z pominięciem przepisów o postępowaniu uproszczonym. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Wbrew temu co przyjął Sądu pierwszej instancji, już z samego pozwu wynika jednoznacznie reżim prawny dochodzonych roszczeń. Powód w jego podstawie faktycznej odwoływał się bowiem do nierealizo-wanego przez pozwaną zawartego przez strony „porozumienia”, dotyczącego kosztów leczenia ich małoletniej córki, w tym zwłaszcza leczenia ortodontycznego. Tym samym należy przyjąć, że dochodzone roszczenie – tak jak twierdzi apelacja - dotyczy niewykonania umowy. Więcej w obecnym materiale sprawy umowę tą należy zakwalifikować jako „umowę dotyczącą obowiązku alimentacyjnego” ( jest o niej wyraźnie mowa między innymi w regulacji art. 138 k.r.o. ) , gdyż jej przedmiotem są obowiązki dotyczące usprawiedliwionych potrzeb dziecka (zakres usprawiedliwionych potrzeb dziecka obejmuje również koszty jego leczenia). Obligowało to Sąd Rejonowy do wyjaśnienia w toku postępowania; kiedy umowa została zawarte, pomiędzy kim doszło do jej zawarcia; kto był stroną umowy, jaka była jej treść, czy była to umowa ważna i czy została wykonana. Sąd pierwszej instancji tego zaniechał, wadliwie przyjmując w obecnym stanie sprawy, że źródłem dochodzonych roszczeń jest reżim prawny roszczeń z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia ( art. 405 i nast. k.c. ) Doprowadziło to w konsekwencji do rozpoznania sprawy w nieprawidłowym rodzaju postępowania cywilnego, tj. w postępowaniu procesowym uproszczonym, zamiast prawidłowo w postępowaniu cywilnym zwykłym ( art. 505 1 § 2 pkt 2 k.p.c. ) oraz nierozpoznania istoty sprawy w rozumieniu art. 386 § 4 k.p.c. . Czyni to apelację uzasadnioną i przy zastosowaniu wskazanej powyżej regulacji prawnej prowadziło do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Reasumując zaskarżony wyrok jest wadliwy i dlatego apelację jako uzasadnioną uwzględniono, orzekając jak sentencji na mocy regulacji art. 386 § 4 k.p.c. Sąd Rejonowy rozpoznając ponownie sprawę uwzględni zawartą powyżej ocenę prawną i na obecnym etapie postępowania zastosuje wskazany reżim prawny oraz rozpoznana sprawę w postępowaniu procesowy zwykłym. W toku postępowania wyjaśni podane powyżej zagadnienia faktyczne i prawne, a orzekając poczyni niezbędne ustalenia faktyczne, albo wyjaśni dlaczego nie był w stanie ich dokonać. SSO Leszek Dąbek