Postanowienie Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie, III Ns 38/25

Sygn. akt III Ns 38/25 POSTANOWIENIE Dnia 21 sierpnia 2025 r. Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie III Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący – sędzia Sebastian Otto po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. M. (1) i A. M. z udziałem M. B. , L. M. , J. M. (1) i M. M. (2) o uzupełnienie spisu inwentarza postanawia: oddalić wniosek. Sygn. akt III Ns 38/25 UZASADNIENIE postanowienia z dnia 21 sierpnia 2025 r. A. M. i M. M. (1) wnieśli o uzupełnienie spisu inwentarza po J. M. (2) , zmarłej w dniu 1 marca 2023 r., mającej ostatnie miejsce zwykłego pobytu w S. , sporządzonego w dniu 9 kwietnia 2024 r. przez komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym Szczecin – Centrum w Szczecinie P. W. , poprzez uwzględnienie w spisie inwentarza: - kwoty 90 400 zł pozostałą w wyniku sprzedaży udziału przysługującego spadkodawczyni w prawie własności nieruchomości lokalowej położonej w S. przy ul. (...) , dla której prowadzona jest księga wieczysta Kw (...) , - kwoty co najmniej 93 827,65 zł, zgodnie z wykazem przedstawionym przedstawionym przez uczestniczkę M. B. w piśmie z dnia 11 stycznia 2024 r. oraz o zobowiązanie komornika sądowego do ustalenia w właściwym sądzie oraz urzędzie skarbowym, czy spadkodawczyni nabyła spadek po mężu Z. M. . W uzasadnieniu wniosku wskazano, że sporządzony spis inwentarza po J. M. (2) jest niepełny i nie odzwierciedla składu spadku. Po pierwsze zachodzą wątpliwości co do wysokości masy spadkowej w kontekście przedstawionych przez uczestniczkę M. B. wydatków na utrzymanie spadkodawczyni. Nadto zachodzą braki w odnotowaniu wpływów, np. z tytułu pobieranego przez spadkodawczynię świadczenia emerytalnego oraz zasiłku pogrzebowego oraz wysokości kwoty pozostałej ze sprzedaży przysługującego spadkodawczyni udziału w prawie własności ww. nieruchomości. Nie została również wyjaśniona kwestia nabycia przez spadkodawczynię spadku po mężu Z. M. i nabytych na tej podstawie składników majątkowych. W odpowiedzi na wniosek uczestnicy postępowania M. B. , L. M. , J. M. (1) i M. M. (2) , poparli wniosek w zakresie ujęcia w spisie inwentarza kwoty 93 827,67 zł i wnieśli o oddalenie wniosku w pozostałym zakresie. Ustalenia faktyczne. Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia sporządzonego w dniu 13 czerwca 2018 r. przez notariusza J. P. w jej Kancelarii Notarialnej w S. , Repertorium A numer (...) , J. M. (2) nabyła spadek po mężu Z. M. . Zmarłym w dniu 19 września 2016 r. w S. , w udziale do 5/20 części. Dowód: - kopia protokołu dziedziczenia k. 71 – 72, - akt poświadczenia dziedziczenia k. 70. Na podstawie umowy sprzedaży z dnia 9 listopada 2021 r. spadkodawczyni zbyła przysługujący jej udział w wysokości 25/40 w prawie własności w prawie własności nieruchomości lokalowej położonej w S. przy ul. (...) , dla której prowadzona jest księga wieczysta Kw (...) , za kwotę 150 000 zł. W treści umowy sprzedaży odnotowano, że spadkodawczyni prawo do lokalu nabyła wraz z mężem Z. M. na zasadzie wspólności ustawowej, a następnie Z. M. zmarł i spadkodawczyni nabyła po nim spadek, co zostało stwierdzone aktem poświadczenia dziedziczenia sporządzonym w dniu 13 czerwca 2018 r. przez notariusza J. P. w jej Kancelarii Notarialnej w S. , Repertorium A numer (...) . Na podstawie umowy sprzedaży z dnia 18 stycznia 2022 r. spadkodawczyni zbyła przysługujący jej udział w wysokości 5/40 w prawie własności w prawie własności nieruchomości lokalowej położonej w S. przy ul. (...) , dla której prowadzona jest księga wieczysta Kw (...) , za kwotę 37 500 zł. W treści umowy sprzedaży odnotowano, że ww. udział spadkodawczyni nabyła w drodze dziedziczenia po mężu Z. M. , co zostało stwierdzone aktem poświadczenia dziedziczenia sporządzonym w dniu 13 czerwca 2018 r. przez notariusza J. P. w jej Kancelarii Notarialnej w S. , Repertorium A numer (...) . Dowód: - umowa sprzedaży k. 16 – 19 w aktach sprawy I Ns 585/23, - umowa sprzedaży k. 20-23 w aktach sprawy I Ns 585/23. J. M. (2) zmarła w dniu 1 marca 2023 r. w S. . Spadek po niej nabyli A. M. , M. M. (1) , M. B. , L. M. , J. M. (1) i M. M. (2) . Niesporne. 13 listopada 2023 r. A. M. i M. M. (1) wnieśli o sporządzenie spisu inwentarza po J. M. (2) . Postanowieniem z dnia 23 listopada 2023 r. Sąd wniosek ten uwzględnił. Dowód: - wniosek w sprawie I Ns 585/23 k. 3 – 7 w aktach sprawy I Ns 585/23, - postanowienie z dnia 23 listopada 2023 r. w sprawie I Ns 585/23 k. 55 w aktach sprawy I Ns 585/23. 12 grudnia 2023 r. A. M. i M. M. (1) złożyli wniosek o sporządzenie spisu inwentarza po J. M. (2) u komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym Szczecin – Centrum w Szczecinie P. W. . We wniosku wskazali, ze według ich wiedzy w skład spadku wchodzą środki finansowe otrzymane w związku ze zbycie udziału przysługującego spadkodawczyni w prawie własności nieruchomości lokalowej położonej w S. przy ul. (...) , dla której prowadzona jest księga wieczysta Kw (...) . Do wniosku załączono między innymi odpis wniosku o sporządzenie spisu inwentarza w sprawie I Ns 585/23. Dowód: - wniosek w sprawie Kmn 139/23. Komornik sądowy zwracał się o udzielenie informacji o rachunkach bankowych prowadzonych na rzecz spadkodawczyni, a także do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz – w celu ustalenia wysokości zobowiązań - do dostawców mediów. Ustalił również, że spadkodawczyni figurowała jako właścicielka nieruchomości lokalowej w księdze wieczystej Kw (...) . Dowód: - dokumenty w aktach komornika sądowego P. W. Kmn 139/23 k. 160 – 210. W dniu, w obecności pełnomocnika A. M. i M. M. (1) , radcy prawnego A. D. , komornik sądowy sporządził protokół w sprawie o dokonanie spisu inwentarza po J. M. (2) . W dokumencie tym odnotowano, że ustalono następujące składniki majątku (stan czynny spadku): - środki na rachunku bankowym prowadzonym w Banku (...) Spółce Akcyjnej w W. w kwocie 50 149,20 zł, - środki na rachunku bankowym prowadzonym w (...) Banku Spółce Akcyjnej w W. w kwocie 0,29 zł. Masa bierna spadku wynosi 0,00 zł. Masa czynna spadku wynosi 50 149,49 zł. W treści protokołu komornik sądowy odnotował, że M. B. wyjaśniła, że kwota 187 500 zł uzyskana ze sprzedaży udziału przysługującego spadkodawczyni w prawie własności nieruchomości lokalowej położonej w S. przy ul. (...) , dla której prowadzona jest księga wieczysta Kw (...) nie została złożona do depozytu sądowego, ponieważ postanowienie o zabezpieczeniu spadku zostało prawomocnie uchylone. Dowód: - protokół spisu inwentarza k. 211 w aktach Kmn139/23. Rozważania. Przepis art. 638 (11) k.p.c. stanowi, że w razie ujawnienia przedmiotu należącego do spadku, przedmiotu zapisu windykacyjnego lub długu spadkowego niezamieszczonego w spisie inwentarza sąd spadku wydaje postanowienie o sporządzeniu uzupełniającego spisu inwentarza. W przypadkach, w których postanowienie o sporządzeniu spisu inwentarza wydaje się z urzędu, postanowienie o sporządzeniu uzupełniającego spisu inwentarza wydaje się również z urzędu. Istotnie, komornik sądowy po przeprowadzeniu postępowania nie ujawnił w spisie inwentarza środków pieniężnych pochodzących ze sprzedaży udziału w sprawie własności opisanej we wniosku nieruchomości ani składników nabytych przez spadkodawczynię w spadku po małżonku Z. M. , jednakże uchybienia w tym zakresie winny być zwalczane w drodze skargi na czynność komornika w postaci protokołu spisu inwentarza. We wniosku o sporządzenie spisu inwentarza wprost zostało wskazane, że w skład spadku mogą wchodzić środki pochodzące ze sprzedaży udziału w sprawie własności nieruchomości, a z załączonych do wniosku umów sprzedaży wynika jednoznacznie, że zostało stwierdzone – na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia – że J. M. (2) nabyła spadek po mężu. Czynności podjęte przez komornika nie doprowadziły do ustalenia, aby takie składniki wchodziły w skład spadku po J. M. (2) . Wskazać jednakże należy, że żadna z nich, poza zwróceniem się do M. B. o udzielenie informacji, czy wpłaciła do depozytu sadowego kwotę 187 500 zł, nie zmierzało do uzyskania informacji o kwocie pozostałej ze sprzedaży nieruchomości i co do składników majątkowych nabytych na skutek spadkobrania po mężu. Wnioskodawcy, po zapoznaniu się przez ich pełnomocnika z treścią spisu inwentarza, winni zatem złożyć, stosownie do udzielonego pouczenia, skargę na czynności komornika i domagać się podjętych dalszych czynności w celu ustalenia wysokości kwoty pozostałej ze sprzedaży nieruchomości oraz przedmiotów nabytych na skutek spadkobrania po Z. M. . Mając powyższe na uwadze, skoro analiza akt postępowania komorniczego wskazuje, że nieujawnienie wskazanych we wniosku składników majątkowych w spisie inwentarza wynika z nieprawidłowego (niepełnego) przeprowadzenia czynności przez komornika sądowego, uwzględnienie wniosku o spis inwentarza jest nieuzasadnione. Tryb uzupełnienia spisu inwentarza nie służy bowiem usunięciu ewentualnych nieprawidłowości w postepowaniu komornika. Z powyższych względów Sąd oddalił wniosek.